Zakaz ponownego wjazdu orzekany jest najczęściej w tej samej decyzji, która zobowiązuje cudzoziemca do powrotu. Jego skutek jest długofalowy: uniemożliwia legalny wjazd, blokuje wydanie wizy i zezwolenia na pobyt, a w praktyce przerywa życie zawodowe i rodzinne budowane w Polsce przez lata. Dlatego zakaz wjazdu należy traktować jako osobny przedmiot obrony — nawet wtedy, gdy sam obowiązek powrotu nie jest kwestionowany.
Zakaz wjazdu a wpis do SIS — dwie różne rzeczy
Zakaz wjazdu to element rozstrzygnięcia administracyjnego wydanego przez polski organ. Wpis do Systemu Informacyjnego Schengen to techniczna konsekwencja tego rozstrzygnięcia — rekord w europejskiej bazie danych, do którego dostęp mają służby graniczne, policyjne i konsularne państw członkowskich. Zniesienie zakazu powinno prowadzić do usunięcia wpisu, ale w praktyce trzeba tego dopilnować osobnym wnioskiem.
Od czego zależy długość zakazu
- podstawy wydania decyzji powrotowej — inny wymiar przy pobycie bez tytułu, inny przy przesłankach bezpieczeństwa,
- tego, czy cudzoziemiec dobrowolnie opuścił terytorium w wyznaczonym terminie,
- wcześniejszych decyzji powrotowych i historii pobytu,
- posługiwania się nieprawdziwymi dokumentami lub danymi,
- sytuacji rodzinnej i więzi z Polską — to okoliczność łagodząca, którą organ ma obowiązek rozważyć.
Ścieżki działania
1. Odwołanie od decyzji zawierającej zakaz
Jeżeli decyzja nie jest jeszcze ostateczna, kwestionujemy zakaz w odwołaniu — zarówno co do zasady, jak i co do długości. Argumentacja opiera się na zasadzie proporcjonalności oraz na ochronie życia rodzinnego i prywatnego.
2. Wniosek o cofnięcie lub skrócenie zakazu
Gdy decyzja jest już ostateczna, składa się wniosek o cofnięcie zakazu wjazdu. Najczęściej powołujemy się na dobrowolne wykonanie obowiązku powrotu w terminie, zmianę okoliczności rodzinnych, małżeństwo z obywatelem Polski lub obywatelem UE, konieczność opieki nad dzieckiem albo względy zawodowe.
3. Wniosek o usunięcie lub sprostowanie wpisu w SIS
Osoba, której dane są przetwarzane w SIS, ma prawo dostępu do informacji o wpisie oraz prawo żądania sprostowania danych nieprawidłowych i usunięcia danych przetwarzanych bezpodstawnie. Wniosek kieruje się do organu państwa, które dokonało wpisu.
4. Zgoda na wjazd w szczególnie uzasadnionym przypadku
W wyjątkowych sytuacjach — pogrzeb bliskiej osoby, ciężka choroba członka rodziny, obowiązek stawiennictwa przed sądem — możliwe jest wnioskowanie o jednorazowe zezwolenie na wjazd mimo obowiązującego zakazu.
Jak pomagamy
Ustalamy dokładną podstawę i zakres zakazu, weryfikujemy istnienie wpisu w SIS, dobieramy właściwą ścieżkę — odwoławczą albo wnioskową — i prowadzimy postępowanie do końca, łącznie ze skargą do sądu administracyjnego. Jeżeli sprawa wiąże się z toczącą się procedurą powrotową, prowadzimy ją równolegle z odwołaniem od zobowiązania do powrotu.